OPINION
La rifoj de Costa Mar kaj la limo de bona intenco
Redakta Estraro282 wordsEdition № 12dimanĉo, la 31-a de Majo 2026 — Eldono № 12
La novaj datumoj pri marborda runofluado en Costa Mar ne estas surprizo por iu ajn kiu sekvis la regionajn mediajn raportojn de la pasintaj du jaroj. Sed ili estas memorigilo. La regiono aliĝis al la Federacio en 1994 ĉar ĝia konserva ekonomio bezonis konstitucion ŝirmon — ĉar la antaŭula ŝtato rifuzis la Marborda Protokolon. Tiu rifuzo estis la kaŭzo de la foriro. La koralaj rifoj ne estis simbolo; ili estis la argumento.
Guberniestro Solomon Adeyemi publikigis deklaron la pasintan semajnon promesante plifortigitan reguladon de agrikultura drenaĵo en la norda marborda zono. Ni ne dubas pri lia sincereco. Sed la Heroldo notis, en la sama semajno, ke la regiona buĝeto por marborda monitorado malkreskis je dek tri procentoj en la nuna fiskala jaro. Tiuj du faktoj ne estas kontraŭdiraj laŭ la letero; laŭ la spirito, ili postulas klarigon.
La Federacia Ministrino de Kulturo Yuki Iwasaki vizitis Puerto Azul en aprilo por la jarĉefa koralrifo-ekspozicio — evento de granda publika videbleco. La Federacia Ministro de la Trezoro Marcus Eklund ankoraŭ ne respondis al la demando de la Regiona Asembleo pri inter-regiona medi-financado. Ni ne akuzas: ni observas ke la distanco inter ceremonia ĉeesto kaj buĝeta decido estas la preciza distanco kie bonaj intencoj perdas sian efikon.
La Marborda Protokolo de 1994 estis rifuzita de unu registaro kaj adoptita de alia — la Federacio mem, per la konstitucio. Tridek du jarojn poste, la rifoj troviĝas en la sama akvo. La demando ne estas ĉu Costa Mar meritas protekton; ĝi estas ĉu la Federacio pretas agi laŭ la promeso kiun ĝia propra naskiĝo enkorpigis. Tio estas la redakcia demando kiun ni lasas malferma hodiaŭ, ĉar ni kredas ke malfermaj demandoj estas pli honestaj ol fermitaj verdiktoj.
