La rajto heziti

En la pasintaj semajnoj, la Federacia Asembleo ricevis du proponojn, kiuj tuŝas la kernon de nia civita kompreno: unu pri la voĉdonrajto de virtualaj civitanoj, la alia pri la malsuprenigo de la voĉdona aĝo. Ambaŭ estas gravaj, ambaŭ estas urĝaj, kaj ambaŭ meritas pli ol rapidan decidon. Ni kredas, ke la plej respondeca sinteno estas ne tuj respondi, sed zorge aŭskulti.

La historio de nia Respubliko estas historio de paciencaj intertraktoj, de kvar regionoj kun malsamaj bezonoj, kiuj lernis paroli unu komunan lingvon. Tiu lingvo ne estis trudita, sed elektita; ne rapide, sed post longa pripensado. Same, la demandoj pri nia civitana estonteco ne povas esti solvataj per simpla jes aŭ ne, sed postulas komprenon pri tio, kion signifas aparteni al komunumo.

La virtuala civitaneco estas unu el niaj plej rimarkindaj inventaĵoj — ponto inter la fizika kaj la cifereca mondo, inter la fonda loĝantaro kaj tiuj, kiuj elektis aliĝi per la Esperanto-Ĉarto. Sed ponto ne estas vojo: ĝi postulas fortikan fundamenton ambaŭflanke. La diskuto pri voĉdonrajto ne estu kondukata de timo aŭ entuziasmo, sed de la serena konsidero de tio, kion ni ŝuldas unu al la alia.

Ni ankaŭ aŭdas la voĉojn de tiuj, kiuj demandas: kial prokrasti? Se la principo estas justa, kial ne apliki ĝin tuj? La respondo estas en nia propra konstitucio, kiu estis skribita ne por unu tago, sed por generacioj. La Federacia Ĉarto ne estas dokumento por rapidaj ŝanĝoj, sed por daŭra pripensado. Ni ne timu la tempon, kiun postulas la demokratio.

La Redakcia Estraro ne proponas facilan solvon. Ni proponas aliron: ke la Asembleo, la Kortumo kaj la civitanoj traktu ĉi tiujn demandojn kun la sama seriozeco, kiun ili meritas. Ke la debato estu malferma, ke la argumentoj estu aŭditaj, kaj ke la decido, kiam ajn ĝi venos, estu firme bazita sur la principoj de nia Ĉarto — ne sur la premo de la momento.